BURADASINIZ » ANA SAYFA » SİNEMA » GEÇMİŞ PROGRAMLAR

Agnès Hakkında Her Şey

 

7-24 Mart 2019

İstanbul Modern Sinema, mart ayında sinema tarihinin en özgür ve özgün yaratıcılarından, feminist hareketin sinemadaki en önemli temsilcilerinden, Fransız Yeni Dalga akımının öncülerinden Agnès Varda’nın Türkiye’de bugüne kadar yapılmış en geniş kapsamlı retrospektifini sunuyor.

Agnès Varda için sinema, sinemadır; format, tür, süre ayırt etmez. Geliştirdiği sineyazı (cinécriture) kuramıyla çektiği filmler; resim, fotoğraf, yerleştirme ve edebiyatı bir araya getiren, disiplinlerarası çalışmalardır. Kurmaca ile belgesel, öznel ile nesnel arasındaki sınırları kaldıran Varda, bir “sineyazar” olarak doğrudan öznesi olmadığı filmlerinde de varlığını hissettirir.

Agnès Varda sinemaya, büyüdüğü Sète yakınındaki bir kasabada yaşayan balıkçıların öyküsünü anlatan Paralel Yaşamlar (La Pointe Courte, 1954) ile adım attı. Ünlü sinema tarihçisi Georges Sadoul tarafından Fransız Yeni Dalga akımının öncülerinden biri olarak değerlendirilen Paralel Yaşamlar’dan sonra beş kısa belgesel yaptı. Bunların ardından gelen ilk başyapıtı 5’ten 7’ye Cléo (Cléo de 5 à 7, 1962) Cannes Film Festivali Altın Palmiye adayı oldu.Simone de Beauvoir’ın kürtaj hakkı için yazdığı manifestoya imza atan 343 kadından biri olarak feminist harekette etkin olarak yer alan Varda’nın Kadınların Cevabı: Bizim Bedenimiz, Bizim Cinsiyetimiz (Réponse de Femmes: Notre Corps, Notre Sexe, 1975) belgeseli apayrı bir önem taşır. Varda, 1990’lı yıllarda, kaybettiği eşi, ünlü yönetmen Jacques Demy’ye adadığı belgeseller yaptıktan sonra 2000’li yıllarda Toplayıcılar (Les Glaneurs et la Glaneuse, 2000), iki yıl sonraki devam filmi Toplayıcılar... İki Yıl Sonra ( Les Glaneurs et la Glaneuse: Deux Ans Après, 2002)Agnès’in Plajları (Les Plages D’Agnès, 2008), fotoğraf ve yerleştirme sanatçısı JR ile birlikte yaptığı Mekânlar ve Yüzler (Visages, Villages, 2017) ve 2019 Berlin Film Festivali’nde gösterilen özyaşam öyküsü Agnès, Varda’yı Anlatıyor (Varda par Agnès) ile yeni kuşakların hayranlığını topladı.

91 yıldır “hayatta olan ve merak eden”, 65 yıldır sinema yapan Agnès Varda’nın aldığı Legion d’Honneur, René Clair Ödülü, Onursal Oscar gibi yüzlerce ödüle yenileri ekleniyor ve Agnes’in “sinemayla dansı” ilham vererek sürüyor. 

 

Söyleşi: Agnès Varda Sineması

7 Mart Perşembe 19.00

Mekân: Fransız Kültür Merkezi

Konuğumuz Didier Rouget, Agnès Vardayla otuz yıllık çalışma arkadaşlığı ve yönetmenin sineması üzerine konuşuyor. Söyleşinin moderatörlüğünü Müge Turan ve Alin Taşçıyan üstleniyor.

 

 

Bilet ve detaylı bilgi için tıklayınız

 

PARALEL YAŞAMLAR (LA POINTE COURTE), 1954

Fransa |DCP, Siyah-Beyaz, 80' |Fransızca, İngilizce

Oyuncular: Philippe Noiret, Silvia Monfort

Agnès Varda’nın henüz 26 yaşındayken çektiği ilk filmi Paralel Yaşamlar Fransız Yeni Dalga akımının öncülerinden kabul edilir. La Pointe Courte isimli bir balıkçı kasabasında yaşananları merkezine alan film, iki farklı hikâyeye odaklanır. Birinci hikâye balıkçı kasabasının olağan sorunlarını, buradaki gündelik yaşamı bir belgesel havasında ele alırken diğer hikâye, kasaba hayatının basit günlük koşturmacası ile zıtlık oluşturan bir ciddiyetle ilişkileri ve hayat üzerine sohbet eden genç bir çiftin konuşmalarını, yönetmenin fotoğrafçı geçmişinin izlerini taşıyan eşsiz bir görsellikle perdeye yansıtır. 

 

 

5’TEN 7’YE CLEO (CLÉO DE 5 À 7), 1961

Fransa, İtalya |DCP, Siyah-Beyaz, 90' |Fransızca

Oyuncular: Corinne Marchand, Antoine Bourseiller, Dominique Davray

Agnès Varda’nın en sevilen filmlerinden 5’ten 7’ye Cléo aynı zamanda Fransız Yeni Dalga akımının en önemli filmlerinden. Zamanla eskimeyen, hep taze kalan film, genç ve güzel bir şarkıcı olan başkahramanı Cléo’nun kanser olduğunu öğrendikten sonraki iki saatini gerçek zamanlı olarak perdeye taşır. Genç ve güzel Cléo’nun falında açılan son kâğıt, ölümü işaret eder. Cléo çökmüştür: O akşam tahlil sonuçları eline geçecektir. Cléo, gerçek adıyla Florence’ın yaşamı, o gün saat 17.00’den 18.30’a allak bullak olacaktır. Cléo aynı zamanda o güne kadar en önemli şey saydığı benmerkezci kişiliğinden koparak yaşamın acımasızlığını keşfedecek ve başkalarına açılacak, bu süreçte kamera; oyuncu ile izleyiciyi, güzelliğin ve aşkın ölüm karşısındaki kırılganlıklarıyla bir araya getirecektir.

 

 

MUTLULUK (LE BONHEUR), 1964

Fransa |DCP, Renkli, 85' |Fransızca

Oyuncular: Jean-Claude Drouot, Marie-France Boyer, Marcelle Faure-Bertin

Agnès Varda üçüncü uzun metrajlı ve ilk renkli filmi Mutluluk’ta, sinema dilini daha da vurgulu kılan gerek renkler gerekse Mozart’ın müziklerini oldukça etkili kullanıyor. İlk bakışta kuşku uyandıracak ölçüde basit görünen filmin amacının tam da bu olduğu söylenebilir. Genç ve yakışıklı marangoz François, terzi eşi Thérèse ve iki çocuklarıyla birlikte “kusursuz” bir hayat sürmektedir. François bir gün postane çalışanı Émilie’yle tanışır ve birbirlerine âşık olurlar. François iki kadını da sevmekte ve ona kalırsa bu durum, etrafına daha çok mutluluk saçmasından öte bir sonuç doğurmamaktadır. Erkeğin bu çokaşklılığı Thérèse ve Émilie’yi nasıl etkileyecek, “mutluluk tablosu” nasıl bir şekil alacaktır?

 

 

ASLANLARIN AŞKI (… VE YALANLARI)

LIONS LOVE (… AND LIES), 1969

Fransa, ABD |DCP, Renkli, 110' |İngilizce
Oyuncular: Viva, Gerome Ragni, James Rado

Film, Hair müzikalinin bestecileri Gerome Ragni (Jim) ve James Rado'nun (Jerry), Andy Warhol'un oyuncularından Viva'nın Hollywood'daki evinde geçirdikleri bir haftayı, doğaçlama hissi veren bir kurmaca hikâye ile perdeye yansıtıyor. Dönemin önemli suikastlarının televizyon görüntüleri eşliğinde ilerleyen filmde Jim, Jerry ve Viva, hayatlarıyla ilgili farklı deneyimlere odaklanmaktadır. Amerikalı feminist sinemacı Shirley Clarke ise yeni filmini finanse etmeye çalışmakta ve bu süreçte zorlanmaktadır. Stüdyonun zorlamaları karşısında sanatsal tercihlerinden taviz vermeye başlarken, Agnès Varda da bir sahnede kendisine eşlik eder.

 

DAGEROTİPLER (DAGUERRÉOTYPES), 1975

Fransa, Batı Almanya |DCP, Renkli, 80' |Fransızca

Oyuncular: Rosalie Varda

Dagerotipler Varda'nın, fotoğraf tarihinin öncüsü Louis-Jacques-Mandé Daguerre'e saygısı niteliğinde, ona adadığı bir belgesel. Paris'in 14. bölgesindeki küçük dükkânların yer aldığı Montparnasse’a komşu – yönetmenin de evinin bulunduğu – Daguerre sokağının küçük bir bölümünde geçen film, Varda'nın arkadaşlarının ve komşularının esprili, içten bir sunumu. Farklı insanların, hayatlarını kazanmak için uğraştıkları işlerle kurdukları gündelik ilişkileri ele alan yönetmen, bu kişileri kameraya alırken onları alabildiğine özgür bırakıyor ve böylece farklı portreler ortaya çıkıyor. Filmde konu edilen kişilerin her biri kameranın varlığına çok çeşitli tepkiler veriyor.

 

BİRİ ŞARKI SÖYLÜYOR, DİĞERİ SÖYLEMİYOR (L'UNE CHANTE, L'AUTRE PAS), 1976

Fransa, Belçika, Venezuela|DCP, Renkli, 120' |Fransızca

Oyuncular: Thérèse Liotard, Valérie Mairesse, Robert Dadiès

Hikâye, kadın hareketinin ivme kazandığı 1970’ler Fransası arka planında, birbirine benzemeyen iki kadının kesişen hayatları etrafında gelişiyor. Suzanne iki küçük çocuğunun babası olan bir fotoğrafçıyla birlikte yaşamaktadır. Üçüncü çocuğuna hamile olduğunu öğrenir fakat bu çocuğa bakacak durumu yoktur. Bu sırada tanıştığı Pomme, Suzanne’in kürtaj sürecinde ona destek olur. Yıllar sonra Suzanne çocuklarıyla birlikte ailesinin çiftliğine taşınır. Kadın hareketine şarkılarıyla destek veren Pomme ise evlenerek İran’a yerleşir fakat işler onun da umduğu gibi gitmeyecektir. Hayatlarının izlediği farklı yollar ise bu iki kadını birbirinden koparmaya yetmeyecektir. İki kadının kız kardeşliğinin, dostluğunun, dayanışmasının hikâyesi; yönetmenin, kendisinin de parçası olduğu kadın hareketine bir armağanı.

 

 

FISILDAYAN DUVARLAR (MUR MURS), 1980

Fransa, ABD|DCP, Renkli, 81' |Fransızca, İngilizce, İtalyanca, İspanyolca

Oyuncular: Juliet Berto, Judy Baca, Mathieu Demy

Varda 1979 yılında Fransa’dan Los Angeles’a döndüğünde, şehrin duvarlarını süsleyen duvar resimleri hakkında bir belgesel çeker. Şehre canlılık katan, renk ve konu zengini bu resimler burada yaşayan farklı topluluklar için bir ifade alanı olmuştur. Hem anlatıcı hem tur rehberi hem de bir tarihçi gibi davranan Varda, 1960’ların sonundaki Melekler Şehri deneyiminin ayrılmaz bir parçası olan bu sanatsal dışavurumların tarifsiz ruhunu yakalamaya çalışıyor. Duvar resmi yapan sanatçılarla söyleşilerin de yer aldığı filmde Varda, sınır tanımayan merakı ve kendine has duyarlı yaklaşımıyla seyirciyi bu şehrin rengârenk duvarlarındaki gizemli hikâyelerin izini sürdüğü benzersiz bir yolculuğa çıkarıyor.

 

 

YALANCI BELGESEL (DOCUMENTEUR), 1981

Fransa, ABD|DCP, Renkli, 63' |Fransızca, İngilizce

Oyuncular: Sabine Mamou, Mathieu Demy, Lisa Blok-Linson

Fransızcada belgesel anlamına gelen “documentaire” ile yalancı anlamına gelen “menteur” sözcüklerinin birleşiminden oluşan film, orijinal adıyla Documenteur, Yalancı Belgesel: Bir Duygu Filmi olarak da biliniyor. Varda, bu filmi, Los Angeles’taki duvar resimlerini konu edindiği belgeseli Fısıldayan Duvarlar’la birlikte izlenmek üzere çeker. Hatta Yalancı Belgesel, Fısıldayan Duvarlar’ın son karesiyle açılmaktadır. Emilie, Amerikalı sevgilisinden yeni boşanmış bir Fransız’dır ve küçük oğluyla birlikte Los Angeles’ta tek başına bir hayat kurmak için çabalamaktadır. Bir yandan bir sinemacı için daktilo işi yaparken bir yandan da ev bulup bir düzen kurmaya çabalar.

 

ÇATISIZ KURALSIZ (SANS TOIT NI LOI), 1985

Fransa |DCP, Renkli, 105' |Fransızca, İngilizce, Arapça

Oyuncular: Sandrine Bonnaire, Macha Méril, Stéphane Freiss

Varda’nın dış sesiyle, belgesel tarzına işaret eden açılışına karşın film, Yurttaş Kane misali başkahramanın ölümüyle başlayıp onun hayatına değmiş kişilerin tanıklıkları ve geriye dönüşlerle ilerleyen bir yapıya sahip. Bir sabah hendekte ölü bir kadın bedeni bulunur. Polis bu kötü giyimli ve bakımsız genç kadının kimliğini tespit edemez. Orta sınıfa mensup bir aileye doğan, sekreterlik eğitimi aldıktan sonra bir ofiste çalışmaya başlayan ancak bu hayattan nefret ederek yollara düşen Mona, tespit edilebilecek tüm kimliklerden sıyrılarak yaşamayı seçmiştir. Sırtında taşıdığı çantasında temel eşyalar ve çadırıyla gezerek berduş hayatı yaşar. Hiçbir şey umurunda değildir, sadece ilerler. Hayatının son döneminde yolunun kesiştiği insanlarda tiksinti ve korku uyandırsa da, bu korku ve rahatsızlık kısmen – iyi veya kötü – başka bir hayatın mümkün olduğunu göstermesinden kaynaklanır ve taviz vermeye yanaşmadığı özgürlüğü hınçla karışık, örtük bir imrenme duygusu yaratır.

 

 

KUNG-FU MASTER!, 1987

Fransa |DCP, Renkli, 80' |Fransızca, İngilizce

Oyuncular: Jane Birkin, Mathieu Demy, Charlotte Gainsbourg

Agnès Varda'ya göre film, oyuncu kadrosu bakımından Jane Birkin'e eşlik eden kurmaca bir aile projesidir. Filmde, gerçek yaşamdaki iki kızı Charlotte Gainsbourg ve Lou Doillon ile birlikte kamera karşısına geçen Jane Birkin, iki kız annesi bekâr bir kadın olan Mary Jane’i oynar. Mary Jane, kızlarından birinin arkadaşı olan Varda’nın oğlu Mathieu Demy tarafından canlandırılan Julien’e aşık olur. Fakat acaba bu hakikaten aşk mıdır? Yoksa orta yaşlarındaki yalnız bir kadının zamanı geri döndürme çabası mı? AIDS’in dünyaya korku salmaya başladığı dönemde geçen film, yaşlanma ve yalnızlık, masumiyet ve aşk üzerine benzersiz bir inceleme ve kadının öznelliğini ön planda tutan nadir filmlerdendir.

 

 

AGNÈS VARDA'YA GÖRE JANE BİRKİN (JANE B. PAR AGNÈS V.), 1985

Fransa |DCP, Renkli, 105' |Fransızca

Oyuncular: Jane Birkin, Jean-Pierre Léaud, Philippe Léotard

Agnès Varda’nın bu filmi kendi deyimiyle “hayalî bir biyografik film”dir. Yönetmen klasik bir biyografik filmin kalıplarına sıkışmak yerine bir dizi fantezi sekansı kurgular. Sanatçı ve ilham perisinin rollerini mercek altına alan film boyunca Birkin yeni bir karaktere bürünür. Filmde yer verilen fantezi sekanslarının her biri Birkin’in gerçek hayatına göndermede bulunan yorumlamalardır. Fransız Yeni Dalga akımıyla ilişkilendirilen onca isim arasında gösterişten en uzak duran yönetmen sayılabilecek Varda, bu filmde de oyuncusuyla çok dolaysız ve duygu yüklü bir ilişki kurar. Öyle ki, kameranın içinden uzanarak Birkin’e adeta dokunduğunu hissedebilirsiniz.

 

 

NANTES'LI JACQUOT (JACQUOT DE NANTES), 1991

Fransa |DCP, Renkli, 118' |Fransızca

Oyuncular: Philippe Maron, Edouard Joubeaud, Laurent Monnier

Nantes’lı Jacquot;Lola, Cherbourg Şemsiyeleri, Rochefort’un Genç Kızları gibi unutulmaz filmlerin yönetmeni Jacques Demy’nin Nantes kentinde geçen çocukluğunu ve gençliğini ele alıyor. Film Demy’ninyaşamı ile ilgili olmasının yanında, eşi Agnès Varda’nın, birkaç ay sonra kaybedeceği sevgili kocasına görüntülerle yazdığı bir aşk mektubu. Küçük Jacquot (Jacques adının kısaltılmış hali) ailesinin sahip olduğu oto bakım atölyesinin üst katında yaşar. Çok genç yaşına rağmen, sinema ve film yönetme hayalleri kuran Jacquot, ilk filmlerini çevirmek için küçücük bir kamera satın alır. Ardından bir sinema okuluna kaydolmak üzere Paris’in yolunu tutar.

 

ROCHEFORT'UN KIZLARI 25 YAŞINDA (LES DEMOISELLES ONT EU 25 ANS), 1992

Fransa |DCP, Renkli, 63' |Fransızca

Oyuncular: Catherine Deneuve, Agnès Varda, Michel Legrand

Jacques Demy 1991’de ölünce eşi Agnès Varda, Demy’nin imzasını taşıyan Rochefort’un Genç Kızları filminin başkişilerini yeniden bir araya getiren bir 25. yıl kutlaması olarak bu filmi çekti. “Mutluluğun anısı, belki de mutluluğun ta kendisidir” cümlesiyle tanıtılan ve hem Demy’nin filminin çekildiği 1966 yazının görüntülerini hem de 1992’de Rochefort’daki 25. Yıl kutlamalarını melankolik bir bakışın yanı sıra mutlulukla yansıtan film, her şeyden önce Varda’nın eşine aşkının bir ifadesi.

 

101 GECE (LES CENT ET UNE NUITS), 1994

Fransa, İngiltere |DCP, Renkli, 135' |Fransızca

Oyuncular: Michel Piccoli, Marcello Mastroianni, Henri Garcin

Agnès Varda’nın sinemayı ve sinefilleri büyük bir sevgi ve neşeyle selamladığı bu filmde Michel Piccoli, duvarları film afişleri ve sinema tarihine dair hatıralarla bezeli; gösterişli, büyük bir evde yaşayan yüz yaşındaki eksantrik sinema delisi Simon Cinéma rolünde karşımıza çıkıyor. Simon, hatıralarını kaydetmesine yardımcı olmak üzere 101 gün boyunca onu ziyaret edecek genç bir sinema öğrencisini işe alır. Bunun üzerine  film bizi Simon Cinéma’nın sinemaya dair hatıralarında baş döndürücü bir yolculuğa çıkarır. Onlarca filmden parçaların yanı sıra sinema sohbetlerinin de yer aldığı eğlenceli bir şova dönüşen bu yolculuğa Catherine Deneuve, Jeanne Moreau, Jean-Paul Belmondo, Robert De Niro, Harrison Ford ve Harry Dean Stanton gibi birçok ünlü oyuncu kendi sinema kariyerlerine ve deneyimlerine dair anılarını paylaşmak üzere bizzat katılırlar. 

 

 

JACQUES DEMY'NİN DÜNYASI (L'UNIVERS DE JACQUES DEMY), 1995

Fransa, Belçika, İspanya |DCP, Renkli, 90' |Fransızca, İngilizce

Oyuncular: Anouk Aimée, Richard Berry, Nino Castelnuovo, Catherine Deneuve

“Jacques’ın çocukluğu üzerine bir film yaptıktan sonra (Jacquot de Nantes, 1991) niyetim sinemacı Jacques Demy üzerine mümkün olduğunca nesnel bir belgesel yapmaktı. Birçok tanıklık elde ettim. Kendim de anılarım ve kendisi hakkında belgelerle katkıda bulundum ama çoğunlukla sözü dostlarına, yakınlarına, kendisiyle beraber çalışmış olan oyunculara, sevenlerine ve onu tanımamış olmakla birlikte evreninde doğal olarak yer alan üç genç kıza bıraktım.” Varda, Jacques Demy’nin Dünyası’nı işte bu sözlerle anlatır. Genç yaşta kaybettiği eşinden bir türlü ayrılamıyormuş gibi, Demy’nin bu defa işiyle, filmleriyle, sanatçı kişiliğiyle ilgilenir.

 

TOPLAYICILAR (LES GLANEURS ET LA GLANEUSE), 2000

Fransa |DCP, Renkli, 82' |Fransızca

Oyuncular: François Wertheimer, Agnès Varda, Bodan Litnanski

Agnès Varda Fransa’yı neredeyse baştan başa dolaşarak, toplayıcılar, koleksiyoncular ve mucitlerle bir araya gelerek çektiği bu filminde, başka insanların bıraktıklarını ihtiyaçtan, tercihen ya da şans sonucu toplayan insanları perdeye taşıyor. Bu insanların dünyaları izleyiciyi de derinden sarsıyor, çünkü bu tuhaf ya da muhtaç bulduğumuz, acıdığımız insanların dünyaları sürprizlerle dolu, etkileyici bir dünya. Varda, sıradan insanların gündelik hayatlarını ele alarak toplumsal ilişkileri aşağıdan yukarıya bir bakış açısıyla inceleyen sosyal bilimcilerin yaptığını sinema aracılığıyla yapıyor. Film çekmenin de bir toplama edimi olduğunu düşünen Varda, bizi toplayıcı insanların dünyasında bir yolculuğa çıkardığı bu filminde merakın yaşı olmadığını bir kez daha hatırlatıyor.

 

TOPLAYICILAR… İKİ YIL SONRA (LES GLANEURS ET LA GLANEUSE... DEUX ANS APRÈS), 2002

Fransa |DCP, Renkli, 64' |Fransızca

Oyuncular: Bodan Litnanski, Macha Makeïeff, Agnès Varda

yılında çektiği Toplayıcılar belgeselinin devamı niteliğindeki filminde Varda, Toplayıcılar’ı çekerken tanıştığı insanları iki yıl sonra yeniden ziyaret ediyor ve ilk filmin etkisiyle kendisine ulaşan yeni insanlara kamerayı çeviriyor. Fiziksel, ekonomik ya da manevi bir takım zorluklara rağmen yaşama tutunmaya çalışan insanların hayatlarından kesitler sunan filmde, yönetmen sadece temel birkaç soru soruyor ve dinliyor. İlk filmin etkisiyle yaşadıkları ilgiden memnun olanlar, hayatlarına olumlu yön verebilenler ya da büyük zorluklar atlatanlar dahil, herkese aynı mesafeden yaklaşarak, sadece seyircinin o anı yaşamasına olanak veriyor.

 

AGNÈS'İN PLAJLARI (LES PLAGES D'AGNÈS), 2008

Fransa |DCP, Renkli, 110' |Fransızca, İngilizce

Oyuncular: Agnès Varda, André Lubrano, Blaise Fournier

“İnsanların içi incelense, manzaralar bulunur orada. Bana gelince, içimi açarlarsa eğer, plajlar bulurlar.” Agnès Varda kendisini böyle anlatıyor. Bu otobiyografik belgeselde yaşamının bölümlerini oluşturan plajlara dönen Varda, kendi filmleri, imgeleri ve röportajları arasında sahneye çıkıyor. Yaşamı boyunca küçük defterlerde biriktirdiği notların ve topladığı fotoğrafların damga vurduğu filmde yönetmen, bir sahne fotoğrafçısı olarak çalışmaya başlamasını, sonra dünya sinemasında büyük etki yaratan Fransız Yeni Dalgası'nın erken dönem yönetmenlerinden biri oluşunu, kendisi de yönetmen olan eşi Jacques Demy ile yaşadıklarını, feminizmini, Küba, Çin ve ABD’ye yolculuklarını, bağımsız yapımcı olarak yaşamını ve ailesini mizahi ve duygulu bir dille paylaşıyor.

 

 

MEKÂNLAR VE YÜZLER (VISAGES VILLAGES), 2017

Fransa |DCP, Renkli, 94' |Fransızca

Yönetmenler: Agnès Varda, JR

Mekânlar ve Yüzler, son derece özel bir karşılaşmanın, benzersiz bir işbirliğinin filmi: Agnès Varda ile Fransız sokak sanatçısı ve fotoğrafçı JR’ın ortak proje-filmi. 60 yılı aşkın bir süredir sinemadan fotoğrafa, video yerleştirmeden heykele yapıtlar üreten 90 yaşındaki sanatçı Varda, genç JR ile birlikte Fransa’nın köylerini geziyor. İkili bir yandan halkla sohbet ediyor, fotoğraflar çekiyor, çektikleri fotoğrafları sergiliyor, bir yandan da dost olup birbirlerini daha iyi tanımaya çalışıyor. Mekânlar ve Yüzler, iki çok özel sanatçının sanat, yaş almak, paylaşmak ve gezmek hakkında yarattıkları son derece sıcak ve özel bir günce-gezi filmi.

 

 

AGNÈS, VARDA’YI ANLATIYOR (VARDA PAR AGNÈS), 2019

Fransa |DCP, Renkli, 115’ |Fransızca, İngilizce

İki hafta önce Berlin Film Festivali’nde prömiyerini yapan film, Agnès’in Plajları gibi otobiyografik, kendini eleştiren, tiye alan bir belgesel. Katıldığı farklı söyleşi ve filmlerinden görüntüleri yeniden kurguladığı sahneler ve su yüzüne çıkardığı fotoğraf albümünden imgeleri birleştiren Varda, kendi inanılmaz kariyeri ve hayatına bakıyor. Hem korkularından, zaaflarından bahsediyor hem de Paris veya Los Angeles gibi vakit geçirdiği şehirlerdeki anılarına dönüyor. Ama asıl, ilk kısa filminden başlayarak sinemasına bir kesik açıyor. Kamerayla nasıl bakmayı öğrendiğini, dijitalle birlikteki değişimi, son yıllarda sinema perdesini genişleterek artık salonlardan dışarı, galerilere taşan sanat ile kurduğu yeni ilişkiyi anlatıyor. Her zamanki gibi oyuncu tavrıyla, hep taze enerjisiyle ve hiç olmadığı kadar bilge bir yerden...

 

KISALAR

SİNEVARDAFOTO (CINÉVARDAPHOTO), 2004
Fransa | 35 mm, Renkli & Siyah-Beyaz 96’| Fransızca, İngilizce 

Sinevardafoto,Agnés Varda’nın kronolojik olarak tersine ilerleyen üç kısa filminden oluşuyor. Varda, Toplayıcılar’da hem felsefi hem de siyasal bir eylem olarak ele aldığı toplayıcılığa bu defa kendi hayatından örnekler sunarak kişisel bir boyut kazandırıyor. Üç kısa film arasındaki en açık bağlantı, üçüne de fotoğrafların ilham vermiş olması. Filmin adının da ele verdiği üzere sineması ile fotoğrafçılığının tam ortasında konumlanan Varda, seyirciye, kendi geçmişi ve bugününün yanı sıra fotoğrafçılığın ve sinemanın şu andalığını ve geçmişliğini göstermeye çalışırken nostaljiye düşmek şöyle dursun, yaşamı hiç eksilmeyen tutkusu ve duyarlılığıyla bir kere daha kavrıyor.


YDESSA, AYICIKLAR VE VS. (YDESSA, LES OURS ET ETC.), 2004 
Üç film içinde en uzun ve dijital çekilmiş tek film olan Ydessa, the Bears and Etc., Holokost’ta hayatta kalan bir ailenin kızı olan, koleksiyoncu ve küratör Ydessa Hendeles’in filme adını veren sergisi hakkında. Oyuncak ayılarıyla poz vermiş insanlara ait binlerce eski fotoğrafa yer verilen sergi, Nazi Almanyası’nda masumiyetin yitimine odaklanıyor. Varda Toplayıcılar’da olduğu gibi yine kamerasını sıradanlıkları nedeniyle gözden kaçanlara çevirerek onların anlam ve değerini teslim ediyor.


ULYSSE, 1982
İkinci film Ulysse, yönetmenin 1954’te henüz öğrenciyken çektiği bir fotoğrafın izini sürüyor. Bu filmde deniz kıyısında çıplak bir erkek, sinmiş bir çocuk ve ölü bir keçiyi gösteren siyah beyaz fotoğraftaki modelleriyle görüşüp konuşan Varda, esasen fotoğrafına bağlam kazandırırken kendi çekim deneyimi, sanatçı ile nesnesi ve evrensel ile kişisel arasındaki ilişki üzerine kafa yoruyor.

 

KÜBALILARA SELAM OLSUN (SALUT LES CUBAINS), 1963
Üçüncü ve son kısa film Kübalılara Selam Olsunise Varda’nın Küba Devrimi’nden kısa süre sonra Küba’da çektiği siyah beyaz fotoğrafların, ünlü oyuncu Michel Piccoli tarafından seslendirilmiş 30 dakikalık bu kolajı tarihi bir eşikten geçmekte olan Küba’nın gündelik hayatını gözler önüne seriyor. 

 

AGNЀS’İN KISALARI 1


SAHİLDE (DU CÔTÉ DE LA CÔTE), 1958

Fransa |DCP, Siyah-Beyaz, 24' |Fransızca

Oyuncular: Roger Coggio, Anne Olivier, Jacopo Nizi

Fransız Rivierası’nın masmavi göğünün altında tutulan nostaljik ve mizahi bir gezi günlüğü.

 

GÜLÜM ELSA (ELSA LA ROSE), 1965

Fransa |DCP, Siyah - Beyaz, 20' |Fransızca

Oyuncular: Louis Aragon, Michel Piccoli, Elsa Triolet

Şair çift Louis Aragon ve Elsa Triolet aşklarını, evliliklerini ve gençliklerini anlatıyor. Aragon’un şiirlerinden tanıdığımız Elsa sözü devralıyor.

 

YANCO AMCA (ONCLE YANCO), 1967

Fransa, ABD |DCP, Renkli, 22' |Fransızca, İngilizce

Oyuncular: Jean Varda, Tom Luddy, Agnès Varda

Yönetmen, San Francisco’da bulunduğu sırada Jean Varda adında daha önce tanışmadığı  “Yanko” lakaplı bir akrabası olduğunu öğrenir. Yanko, Sausalito kıyısında bir yüzer evde yaşayan, hippi dostlarıyla renkli bir hayat süren bir ressamdır.

 

KARA PANTERLER (BLACK PANTHERS), 1968

Fransa, ABD |DCP, Siyah-Beyaz, 30' |Fransızca

Oyuncular: H. Rap Brown, Stokely Carmichael, Eldridge Cleaver

Oakland’da, Kara Panter Partisi’nin kurucularından Huey Newton’ın serbest bırakılması için düzenlenen protestolardan birini görüntüleyen Varda, partinin Newton dahil önde gelen başka isimleriyle de görüşmelerini kayıt altına alır.

 

KADINLARIN CEVABI (BİZİM BEDENİMİZ BİZİM CİNSİYETİMİZ)

(RÉPONSE DE FEMMES (NOTRE CORPS, NOTRE SEXE)), 1975

Fransa |DCP, Renkli, 8' |Fransızca

Oyuncular: Catherine, Agnès Varda, Maryline Even

Yönetmen bir televizyon kanalı için çektiği bu filmde, çeşitli kadınları kamerasının karşısına alıp onlara seks ve arzuya, reklamlara ve anneliğe dair sorular soruyor, kadınlar da cevap veriyor. 

 

İRAN’DA AŞK KEYFİ (PLAISIR D'AMOUR EN IRAN), 1976
Fransa |DCP, Renkli, 6' |Fransızca

Oyuncular: Valérie Mairesse, Ali Rafie, Thérèse Liotard

Biri Şarkı Söylüyor, Diğeri Söylemiyor’dan tanıdığımız genç çift, aşklarının yansımasını İran’ın eşsiz mimarisinde buluyor.

 

AGNЀS’İN KISALARI 2

MAC DONALD KÖPRÜSÜ NİŞANLILARI

(LES FIANCÉS DU PONT MAC DONALD, 1961

Fransa |DVD, Siyah-Beyaz, 3' |Fransızca

Oyuncular: Anna Karina, Jean-Luc Godard, Emilienne Caille

Varda, 5’ten 7’ye Cléo filminde de görülen bu kısa filminde Amerikan sessiz komedilerinin bir parodisini yapıyor. Filmin oyuncuları arasında yönetmen Jean-Luc Godard, Anna Karina ve Eddie Constantine gibi tanıdık simaları izliyoruz.

 

SÖZÜMONA KARYATİDLER (LES DITES CARIATIDES), 1984
Fransa |DVD, Renkli, 13' |Fransızca

Paris mimarisinde sık rastlanan çıplak veya yarı çıplak kadın heykelleri olan Karyatidlerin görüntülerine Baudelaire’in şiiri ve Offenbach’ın müziği eşlik ediyor.

 

7 ODA, MUTFAK, BANYO… BU FIRSAT KAÇMAZ
(7P., CUIS., S. DE B., ... (À SAISIR)), 1984
Fransa |DVD, Renkli, 27' |Fransızca

Oyuncular: Hervé Mangani, Louis Bec, Saskia Cohen Tanugi

Yönetmen; satılmayı bekleyen, eşyasız, geniş bir evin içinde dolaşırken “boş mekâna” yüklediğimiz çeşitli anlamları sorgulamamızı sağlıyor.

 

ÇOK GÜZEL MERDİVENLERİN VAR, BİLİYOR MUSUN?
(T'AS DE BEAUX ESCALIERS, TU SAIS), 1986
Fransa |DVD, Renkli, 3' |Fransızca

Oyuncular: Isabelle Adjani, Agnès Varda

Varda’nın, 1986’da 50. yılını kutlayan Fransız Sinemateki’ne armağanı olan ve Isabelle Adjani’nin seslendirdiği film, mekânın ünlü merdivenleri ile merdivenler ekseninde gelişen klasik film görüntülerine odaklanıyor.

 

UÇARI ASLAN (LE LION VOLATIL), 2003
Fransa |DVD, Renkli, 12' |Fransızca

Oyuncular: Julie Depardieu, Frédérick E. Grasser-Hermé, Silvia Urrutia

Filmlerinde mimari unsurlara ustalıkla odaklanan Varda bu defa Paris’in 14. bölgesindeki Belfort Aslanı etrafında geçen bir aşk hikâyesi anlatıyor.

SİNEMA SPONSORU

İşbirliğiyle


 






Katkılarıyla